دررفتگی زانو زمانی اتفاق میافتد که آسیب استخوان، ران شما را از تراز با استخوان ساق پا خارج کند. دررفتگی زانو ممکن است با آسیب های دیگر رخ دهد. همچنین می تواند باعث پارگی رباط های زانو یا آسیب عصبی شود. در زمان دررفتگی زانو هر چه سریعتر برای درمان آن اقدام کنید تا از آسیب های دیگر جلوگیری شود. در این مطلب قصد داربم درباره دررفتگی زانو صحبت کنیم.
علائم و نشانه های دررفتگی زانو چیست؟
در زمان دررفتگی زانو علائمی مشاهده میشود که چندین موارد از آنها در ادامه ذکر شده است:
- درد و تورم در ساق پا و زانو
- بی حسی یا ضعف در ساق پا
- ساق پا که رنگ پریده به نظر می رسد یا احساس سردی می کند
- عدم توانایی حرکت یا ایستادن روی پای خود
- تغییر در شکل زانوی شما
دلایل بروز دررفتگی زانو
دررفتگی زانو به ویژه دررفتگی کشکک، یک وضعیت اورژانسی بوده که ناشی از طیف وسیعی از عوامل می باشد. این عارضه تنها به یک دلیل محدود نمی شود بلکه ترکیبی از ضربه های خارجی، آسیب های ورزشی، ساختارهای بدنی و حتی بیماری های زمینه ای منجر به خروج کشکک از جایگاه طبیعی خود می شود. درک دقیق این عوامل نه تنها به پیشگیری کمک می کند بلکه در تشخیص و درمان سریعتر نیز نقش حیاتی ایفا می کند.
| دلیل بروز دررفتگی زانو | توضیح مختصر |
|---|---|
| مشکلات مادرزادی | ناپایداری کشکک از بدو تولد به دلیل رشد ناقص استخوان ها، ضعف بافت های نگهدارنده یا زایمان بریچ. |
| آسیب های ورزشی | حرکات ناگهانی، چرخش شدید زانو، برخورد با حریف یا تلاش برای مهار توپ در ورزش هایی مانند فوتبال و والیبال. |
| تصادفات رانندگی | ضربات شدید و ناگهانی ناشی از تصادف خودرو یا سقوط از موتورسیکلت که فشار زیادی به مفصل وارد میکند. |
| سقوط و زمینخوردن | افتادن با شدت زیاد روی زانو به ویژه در فعالیت هایی مانند اسکی، کوهنوردی یا دویدن در سطوح ناهموار. |
| ناپایداری ساختاری | ضعف در لیگامان ها و تاندون های نگهدارنده زانو که حتی با تغییر جهت های ساده نیز باعث دررفتگی میشود. |
| انقباض شدید عضلانی | انقباض ناگهانی و شدید عضله چهارسر ران همراه با چرخش استخوان درشت نی که بیشتر در ورزشکاران دیده می شود. |
| ضربه مستقیم | برخورد فیزیکی مستقیم به کشکک زانو در اثر تصادف، سقوط یا برخورد در حین بازی های گروهی. |
| بیماری های زمینه ای | وجود آرتریت التهابی، تومورهای استخوانی، عفونت های مفصلی یا شکستگی های فشاری که ثبات مفصل را کاهش می دهند. |
دررفتگی زانو چگونه تشخیص داده می شود؟
پزشک در زمان دررفتگی زانو و یا ایجاد هر زخم دیگری آن را معاینه می کند. به پزشک بگویید که آسیب شما چگونه رخ داده است. او ممکن است از شما بخواهد که پای خود را حرکت دهید یا انگشتان پا را خم کنید. اگر شرایط سلامتی دیگری دارید، به پزشک اطلاع دهید. اگر از داروهایی مانند داروهای رقیق کننده خون استفاده می کنید، به او بگویید. ممکن است به هر یک از آزمایشات زیر نیاز داشته باشید:
ممکن است از زانو شما عکس های اشعه ایکس، ام آر آی، سی تی یا سونوگرافی گرفته شود. از آن ها برای دیدن اینکه آیا زانوی شما دررفته است و آیا آسیب های دیگری وارد شده یا خیر استفاده می شود. ممکن است به شما مایع کنتراست داده شود تا آسیب زانوی شما در تصاویر بهتر نشان داده شود. اگر تا به حال واکنش آلرژیک به مایع کنتراست داشته اید، به پزشک اطلاع دهید. با هیچ چیز فلزی وارد اتاق MRI نشوید. فلز می تواند آسیب جدی ایجاد کند. اگر فلزی در بدن یا روی بدن خود دارید، به پزشک اطلاع دهید.
بیشتر بخوانید: خالی کردن زانو چیست؟
دررفتگی زانو چگونه درمان می شود؟
هدف از درمان، ترمیم دررفتگی زانو و سایر صدمات است. نوع درمان بستگی به نوع آسیب، سن و سطح فعالیت شما دارد. ممکن است به موارد زیر نیاز داشته باشید:
ممکن است داروی مسکن با نسخه تجویز شود. نحوه مصرف ایمن این دارو را از پزشک خود بپرسید. برخی از داروهای مسکن حاوی استامینوفن هستند که آن را بدون مشورت با پزشک خود مصرف نکنید. نحوه پیشگیری یا درمان یبوست را از پزشک خود بپرسید.
ممکن است از روشی برای بازگرداندن استخوان های پای شما به جای خود استفاده شود. این کار با حرکت دادن زانو و پا در موقعیت های مختلف انجام می شود تا استخوان های شما به درستی در یک راستا قرار گیرند. این روش گاهی در حین جراحی انجام می شود.
فاشیوتومی روشی برای ایجاد یک برش طولانی در پای شما است. این کار برای کاهش فشار ناشی از تورم یا خونریزی انجام می شود.
جراحی ممکن است برای ترمیم اعصاب، رباط ها و رگ های خونی آسیب دیده انجام شود. همچنین ممکن است برای بازگرداندن استخوان های پای شما به جای خود انجام شود. پزشک شما ممکن است بلافاصله پس از دررفتگی زانو عمل جراحی را انجام دهد. او ممکن است تصمیم بگیرد که صبر کند تا آسیب های دیگر درمان شود.
برای مدیریت دررفتگی زانو چه کار کنم؟
ممکن است هفته ها یا ماه ها طول بکشد تا زانوی شما بهبود یابد. برای بازگشت به سطح فعالیت معمول خود باید برای بهبودی صبوری کنید. موارد زیر می تواند به شما در مدیریت علائم و جلوگیری از آسیب بیشتر در حین بهبودی کمک کند:
از کیسه یخ استفاده کنید
یخ به کاهش تورم و درد کمک می کند و ممکن است به جلوگیری از آسیب بافت کمک کند. از یک کیسه یخ استفاده کنید و آن را با یک حوله بپوشانید و هر ساعت یا طبق دستور به مدت 15 تا 20 دقیقه روی زانوی خود قرار دهید.
بالا نگه داشتن پا
تا جایی که می توانید زانوی خود را بالاتر از سطح قلب خود قرار دهید. این به کاهش تورم و درد کمک می کند. زانوی خود را روی بالش یا پتو قرار دهید تا به راحتی آن را بالا نگه داشته شود.
بی حرکت ماندن زانو و استفاده از زانوبند
تا 6 هفته یا طبق دستور از حرکت زانوی خود جلوگیری کنید. پزشک شما ممکن است از گچ یا آتل استفاده کند. ممکن است برای تثبیت زانو نیاز به استفاده از بریس برای پا داشته باشید. بریس ساق پا را می توان تنظیم کرد تا با بهبودی زانو، دامنه حرکتی شما را افزایش دهد.
فیزیوتراپی
در صورت دستور از عصا استفاده کنید. ممکن است پزشک به شما بگوید که روی زانوی آسیب دیده خود وزن وارد نکنید. ارائه دهنده مراقبت های بهداشتی به شما نحوه استفاده از عصا را نشان می دهد. ممکن است برای 4 تا 6 هفته به آنها نیاز داشته باشید.
در صورت دستور به فیزیوتراپی بروید. یک فیزیوتراپیست می تواند تمریناتی را برای افزایش دامنه حرکتی زانو به شما آموزش دهد. ورزش ها میتوانند باعث تقویت زانوی شما شوند، تعادل را افزایش و درد را کاهش دهند. همچنین ممکن است نیاز به تقویت عضلات شکم، پشت، لگن و ساق پا داشته باشید. ممکن است به شما گفته شود که این تمرینات را پس از پایان فیزیوتراپی ادامه دهید تا از دررفتگی دیگر جلوگیری کنید.
چه زمانی باید به دنبال مراقبت فوری باشم؟
- درد شدید و تورم در ساق پای خود دارید.
- اگر ساق پای شما رنگ پریده به نظر می رسد.
- پای شما گرم، حساس و دردناک است.
- ممکن است زانوی شما متورم و قرمز به نظر برسد.
- پا درد دارید که بعد از مصرف داروی مسکن از بین نمی رود.