جراحی تعویض مفصل زانو یکی از روشهای رایج برای کاهش درد شدید زانو و بازگشت توان حرکتی در افرادی است که با ساییدگی یا آسیب مفصل روبهرو هستند. در این مقاله بررسی میکنیم چه زمانی انجام این جراحی مطرح میشود و چه افرادی کاندید مناسبی هستند. همچنین مراحل عمل، شرایط قبل و بعد از جراحی، مدت استراحت و روند بهبود را توضیح میدهیم. در پایان نیز به نتایج مورد انتظار و نکاتی که به تصمیمگیری آگاهانه کمک میکند، اشاره خواهد شد.

جراحی تعویض مفصل زانو چیست؟
جراحی تعویض مفصل زانو به انگلیسی Knee Replacement Surgery یکی از روشهای درمانی شناختهشده در پزشکی ارتوپدی است که با هدف کاهش درد و بازگرداندن توان حرکتی زانو انجام میشود. در این عمل، بخشهای آسیبدیده مفصل که به دلیل فرسایش غضروف، آرتروز پیشرفته یا آسیبهای شدید دچار مشکل شدهاند، برداشته شده و با قطعات مصنوعی ساختهشده از فلز و پلیاتیلن جایگزین میشوند. این قطعات بهگونهای طراحی شدهاند که حرکت طبیعی مفصل را شبیهسازی کرده و اصطکاک بین استخوانها را کاهش دهند.
این جراحی زمانی توصیه میشود که درد زانو با روشهایی مانند دارودرمانی، فیزیوتراپی یا تزریق داخل مفصل کنترل نشود و انجام فعالیتهای روزمره برای فرد دشوار گردد. پس از تعویض مفصل، بسیاری از بیماران کاهش چشمگیر درد و بهبود دامنه حرکت زانو را تجربه میکنند و میتوانند با توان بیشتری راه بروند یا از پله بالا بروند.
برای دریافت مشاوره رایگان با دکتر بهزاد حنفی زاده متخصص ارتوپدی و فوق تخصص زانو، لطفاً فرم زیر را تکمیل کنید تا در اولین فرصت با شما تماس بگیریم.
دلایل انجام جراحی تعویض مفصل زانو چیست؟
عمل جراحی تعویض مفصل زانو زمانی پیشنهاد میشود که مفصل آسیب دیده به حدی دردناک یا تخریب شده باشد که دیگر نتوان آن را با روشهای غیرجراحی بهبود داد. دلایل اصلی شامل موارد زیر هستند:

۱. درد شدید یا خشکی زانو
زمانی که درد یا خشکی زانو فعالیتهای روزمره مانند راه رفتن، بالا رفتن از پله یا نشستن و برخاستن را دشوار میکند، جراحی تعویض مفصل میتواند درد را کاهش داده و حرکت زانو را بازگرداند.
۲. درد مداوم در استراحت و هنگام خواب
در موارد شدید، درد زانو حتی در حالت استراحت ادامه دارد و میتواند خواب را مختل کند. این وضعیت نشاندهنده آسیب جدی مفصل است که به مراقبت و درمان بیشتری نیاز دارد.
۳. التهاب و تورم پایدار
وقتی التهاب و تورم زانو با استراحت، داروهای ضد التهاب یا تزریقها بهتر نمیشود، این شرایط میتواند نشانه تخریب مداوم مفصل باشد و جراحی میتواند به کاهش التهاب و بازگرداندن حرکت کمک کند.
۴. بدشکلی یا انحراف زانو
آرتروز پیشرفته میتواند باعث انحراف زانو به داخل یا خارج شود و فشار نامتعادلی به مفصل وارد کند. این بدشکلیها باعث افزایش درد و محدودیت حرکت میشوند و تعویض مفصل میتواند آن را اصلاح کند.
۵. عدم پاسخ به درمانهای غیرجراحی
اگر داروها، تزریقها، فیزیوتراپی، کاهش وزن یا تغییر فعالیتها تأثیر کافی نداشته باشند، جراحی تعویض مفصل میتواند راهکاری برای بازگرداندن عملکرد زانو باشد.
۶. از بین رفتن غضروف و تماس مستقیم استخوانها
در مراحل پیشرفته آرتروز، غضروف مفصل از بین میرود و استخوانها روی هم ساییده میشوند. این وضعیت باعث درد شدید و احساس ساییده شدن هنگام حرکت میشود و نیاز به تعویض مفصل دارد.
۷. بیماریهای التهابی و آسیبهای شدید
آرتریت روماتوئید، آرتریت پس از ضربه و آسیبهای شدید مانند شکستگی یا پارگی رباطها میتوانند غضروف را تخریب و مفصل را ناپایدار کنند. تعویض مفصل میتواند حرکت و ثبات زانو را بازگرداند.
۸. بیثباتی و احساس «خالی کردن» زانو
تخریب غضروف و آسیب رباطها ممکن است باعث شود زانو ناگهان «خالی کند» یا لق شود. وقتی این بیثباتی مکرر همراه با درد است، جراحی میتواند ثبات مفصل را بازگرداند.
مزایای جراحی تعویض مفصل زانو
بسیاری از افراد به دلیل مشکلات ایجاد شده در ناحیه مفصل زانو از انجام برخی فعالیتهای عادی زندگی باز میمانند. انجام جراحی تعویض مفصل زانو میتواند بسیاری از این مشکلات را رفع نماید. مزایای عمل تعویض مفصل زانو به شرح زیر است:
- تسکین یافتن بیمار از دردهای ناشی از مشکلات مفصل
- انجام فعالیتهای روزمره
- اصلاح ساختار مفصل و برطرف سازی تغییراتی که در اثر آسیب مفصل و آرتریت یا آرتروز ایجاد شده است.
- عملکرد صحیح مفاصل زانو
- بهبودی حرکت و کاهش درد از افراد مسن دارای سنین ۵۰ الی ۶۰ سال
- کاهش میزان صدای زانو پس از عمل جراحی
- بهبود کیفیت زندگی و انجام فعالیتهای ورزشی
رضایت از تعویض مفصل دوطرفه زانو
آیا عمل تعویض مفصل زانو خطرناک است؟
عمل زانو از نگاه منابع معتبر پزشکی یک جراحی شناختهشده و قابل اعتماد است، اما مثل هر عمل دیگری بدون خطر نیست. عوارضی مثل عفونت، لخته شدن خون در پا، خونریزی یا باقی ماندن درد بعد از جراحی ممکن است اتفاق بیفتد، ولی این موارد زیاد دیده نمیشوند. اینکه عمل تا چه حد بیخطر باشد به شرایط جسمی بیمار، سن، بیماریهای زمینهای مثل دیابت یا مشکلات قلبی و همچنین مهارت جراح و امکانات بیمارستان بستگی دارد.
اگر مراقبتهای قبل و بعد از عمل بهدرستی انجام شود و بیمار توصیههای پزشک و جلسات فیزیوتراپی را جدی بگیرد، احتمال بروز مشکل کمتر میشود. به همین دلیل بهتر است قبل از تصمیم نهایی، بیمار با آگاهی کامل و صحبت با پزشک متخصص، همه جوانب این جراحی را بررسی کند.
انواع جراحی تعویض مفصل زانو کداماند؟
توضیحات دکتر حنفی زاده درباره انواع جراحی تعویض مفصل زانو
روش جراحی تعویض مفصل زانو
جراحی تعویض مفصل زانو به دو نوع اصلی تقسیم میشود: تعویض کامل و تعویض جزئی. در تعویض کامل، کل سطح مفصل زانو (استخوان ران، ساق و کشکک) با ایمپلنت جایگزین میشود و معمولاً برای آرتروز پیشرفته یا تخریب شدید مفصل انجام میشود.
در تعویض جزئی، تنها قسمتی از مفصل که آسیب دیده تعویض میشود و بخش سالم مفصل حفظ میشود. این روش برای افرادی مناسب است که آسیب محدود به یک بخش از زانو دارند و میخواهند بافت سالم باقی بماند.
| نوع جراحی | توضیح | مناسب برای | مدت زمان بهبود |
|---|---|---|---|
| تعویض کامل مفصل زانو | کل مفصل زانو با ایمپلنت جایگزین میشود | آسیب شدید یا تخریب گسترده مفصل | ۳ تا ۶ ماه برای بازگشت به فعالیتهای عادی |
| تعویض جزئی مفصل زانو | تنها بخش آسیب دیده مفصل تعویض میشود | آسیب محدود به یک قسمت از مفصل | ۶ تا ۱۲ هفته برای بازگشت به فعالیتهای عادی |
چگونه باید برای تعویض مفصل زانو آماده شوم؟
بهترین جراح تعویض مفصل زانو به شما می گوید که برای آماده شدن برای جراحی چه کاری باید انجام دهید. به طور کلی، شما نیاز دارید:
- یک معاینه فیزیکی برای اطمینان از سلامت کافی برای انجام جراحی
- آزمایش خون
- یک نوار قلب برای بررسی سلامت قلب
- معاینه دندان برای کاهش خطر ابتلا به عفونت پس از جراحی
- آزمایشهای تصویربرداری، از جمله عکسبرداری با اشعه ایکس زانو
در مورد داروها و مکمل های بدون نسخه ای که مصرف می کنید به پزشک و جراح خود بگویید. ممکن است مجبور شوید قبل از جراحی مصرف برخی داروها یا مکمل ها را متوقف کنید.
جراح به شما خواهد گفت که روز قبل از جراحی چه زمانی باید خوردن و آشامیدن را متوقف کنید. اکثر افراد باید 12 ساعت قبل از عمل از خوردن و آشامیدن خودداری کنند.
عمل جراحی تعویض مفصل زانو چگونه انجام میشود؟
در ابتدا مفاصل زانو توسط پزشک مورد بررسی قرار میگیرند. پس از تشخیص پزشک برای انجام عمل تعویض مفصل زانو نیمه یا کامل، در ابتدا استفاده از داروی بیهوشی صورت میگیرد که معمولا از نوع بیهوشی عمومی است. جراح برای انجام این فرآیند بر روی مفصل زانو یک برش به طول ۱۳ الی ۱۶ سانتی متر به منظور دسترسی به مفصل زانو ایجاد میکند. در مرحله بعدی بخشهای آسیب دیده مفصل برداشته شده و پس از ایجاد یک موقعیت مناسب، پروتز مفصلی در این ناحیه قرار میگیرد.
این جراحی به ۱ الی ۲ ساعت زمان احتیاج دارد. عمل تعویض مفصل زانو توسط دکتر بهزاد حنفی زاده، به کمک تجهیزات پیشرفته و مطابق با روشهای روز جهان انجام میشود. نتایج جراحی تعویض مفصل زانو با شیوه انجام جراحی و وضعیت جسمانی بیمار پس از عمل ارتباط مستقیمی دارد.
برای بهبود کامل بیمار ۲ الی ۶ ماه زمان نیاز است. بیمار پس از انجام جراحی به مدت ۲ الی ۷ روز با توجه به شرایط جسمانی پس از عمل نیازمند بستری شدن در بیمارستان است. حرکتهای ابتدایی پس از جراحی بیمار به کمک عصا یا واکر صورت میگیرد. حرکتهای بدون عصا و واکر، معمولاً تا ۵ الی ۶ هفته پس از جراحی آغاز میگردد.
فیلم عمل تعویض مفصل زانو
فیلم کامل تعویض مفصل زانو
بهترین کاندیداها برای تعویض مفصل زانو
بهترین کاندیداهای تعویض مفصل زانو کسانی هستند که درد شدید و مداوم دارند و با درمان های غیرجراحی (مثل دارو، فیزیوتراپی و کاهش وزن) بهبود کافی نمی گیرند. همچنین باید از نظر تصویربرداری، میزان تخریب مفصل به حدی باشد که انجام عمل منطقی و اثرگذار به نظر برسد. کاندیدای مناسب برای این جراحی عبارتند از:
- افرادی که با درمان های غیرجراحی نتیجه نگرفته اند
- افراد مبتلا به آرتروز شدید زانو (فرسایش پیشرفته مفصل)
- بیماران با درد شبانه و درد مداوم حتی در حالت استراحت
- کسانی که درد شدید دارند و کیفیت زندگیشان مختل شده است
- بیماران با تخریب گسترده مفصل در عکس رادیولوژی یا MRI/CT
- افراد با ناتوانی عملکردی در راه رفتن، ایستادن یا بالا و پایین رفتن از پله
- افراد با شکستگی های قدیمی یا آرتروز ثانویه ناشی از آسیب های قبلی زانو
- افراد با تغییر شکل واضح زانو (مثل واریس/والگوس شدید یا انحراف پایدار)
- افراد با محدودیت شدید دامنه حرکتی و سفتی پیشرفته زانو به علت تخریب مفصل
- کسانی که درگیری یک یا چند بخش مفصل زانو شدید دارند و تعویض کل یا جزئی مفصل برایشان مناسب تشخیص داده می شود
جراحی تعویض مفصل زانو چقدر طول میکشد؟
مدت زمان جراحی تعویض مفصل زانو در بیشتر بیماران حدود ۱ تا ۲ ساعت است، اما این زمان میتواند با توجه به شرایط هر فرد کمی تغییر کند. عواملی مانند میزان آسیب مفصل، سابقه جراحی قبلی زانو، وضعیت استخوان و مهارت تیم جراحی در طول عمل اثرگذار هستند. البته زمان حضور بیمار در اتاق عمل فقط به خود جراحی محدود نمیشود و مراحل قبل از عمل مانند بیهوشی و آمادهسازی و همچنین اقدامات اولیه بعد از جراحی نیز به این زمان اضافه میشود.
عوارض احتمالی جراحی تعویض مفصل زانو
پس از انجام عمل ممکن است التهاباتی در ناحیه جراحی شده به وجود بیاید. در برخی موارد احتمال بروز عفونت پس از عمل وجود دارد. در جراحی تعویض مفصل زانو امکان ایجاد وضعیتی همچون دررفتگی مفصل هم وجود دارد. همچنین در رفتگی مفاصل ممکن است منجر به وارد شدن صدمه عضلات زانو و بافتهای اطراف آن شود.
احتمال بروز خونریزی شدید و آمبولی پس از عمل تعویض مفصل نیز از دیگر معایب این روش درمانی میباشد. میزان ماندگاری و طول عمر مفصل مصنوعی مدت زمانی بین ۲۰ تا ۲۵ سال برآورد شده که این زمان بیشتر تحت تاثیر فعالیتهای بیمار، سبک زندگی و مراقبتهای پس از انجام جراحی است.
تعویض مفصل زانو چقدر هزینه دارد؟
مبلغ جراحی تعویض مفصل زانو به چند عامل بستگی دارد: نوع پروتز انتخابی که جنس و طراحی آن متفاوت است، امکانات بیمارستان و وضعیت سلامت بیمار که ممکن است نیاز به مراقبتهای بیشتری داشته باشد. همچنین مدت بستری و جلسات توانبخشی بعد از عمل در هزینه تأثیر دارد. برای برآورد دقیق، مشورت با جراح و بخش پذیرش بیمارستان لازم است. برای اطلاعات بیشتر مقاله هزینه عمل زانو را مطالعه کنید.
زندگی بعد از جراحی تعویض مفصل زانو چگونه خواهد بود؟
بعد از جراحی تعویض مفصل زانو، بیشتر بیماران تغییرات ملموسی در حرکت و راحتی روزمره خود تجربه میکنند. درد شدید زانو کاهش پیدا میکند و انجام فعالیتهای روزانه مانند پیادهروی، بالا و پایین رفتن از پلهها و نشستن یا برخاستن از صندلی برای بسیاری سادهتر میشود.
توانایی انجام ورزشهای سبک مانند شنا یا دوچرخهسواری نیز به مرور بازمیگردد، البته نیاز به رعایت برنامه توانبخشی و تمرینات فیزیوتراپی دارد تا مفصل جدید استحکام پیدا کند و انعطافپذیری خود را بازیابد. با گذشت چند هفته تا چند ماه، بیشتر افراد قادر خواهند بود فعالیتهای روزمره را بدون درد و با حرکت روان انجام دهند و به زندگی عادی بازگردند.
بهترین جراح تعویض مفصل زانو
دکتر بهزاد حنفی زاده، متخصص ارتوپدی و فوقتخصص زانو به عنوان بهترین جراح تعویض مفصل زانو در تهران شناخته شده است. ایشان با تجربه فراوان در جراحی تعویض مفصل زانو، یکی از پزشکان مطمئن برای بازگرداندن تحرک و کاهش درد زانوست. مهارت بالا و دقت ایشان در عمل، همراه با توجه ویژه به شرایط هر بیمار، باعث میشود بعد از جراحی احساس راحتی و نتیجهای موفق داشته باشید.

تجربه بیماران تعویض مفصل زانو
در ویدیو زیر رضایت یکی از بیماران دکتر بهزاد حنفی زاده بعد از جراحی تعویض مفصل را مشاهده میکنید.
تجربه بیمار از عمل تعویض مفصل زانو
جمعبندی
یکی از روشهای مقابله با درد در ناحیه مفصل زانو، جراحی تعویض مفصل زانو میباشد. این جراحی میتواند بیماریهایی نظیر آرتروز یا آرتریت را نیز درمان کند. انجام عمل تعویض مفصل علاوه بر کاهش درد، در بهبود کیفیت زندگی افراد نیز موثر خواهد بود. میزان بهبودی پس از جراحی به مراقبتهای بیمار و شرایط جسمانی او بستگی دارد.
سوالات متدوال
جراحی تعویض مفصل زانو، که معمولاً بین 1 تا 2 ساعت به طول میانجامد، تحت بیهوشی عمومی انجام میشود.
جراحی تعویض مفصل زانو در شرایطی توصیه میشود که درد، تورم و سفتی زانو به حدی شدید باشد که کیفیت زندگی بیمار را تحت تأثیر قرار دهد. این علائم ممکن است با محدودیت در انجام فعالیتهای روزمره، درد شدید هنگام راه رفتن یا بالا رفتن از پلهها و حتی درد شبانه یا در حالت استراحت همراه باشد. در صورتی که درمانهای غیرجراحی مؤثر واقع نشوند، جراحی تعویض مفصل زانو به عنوان یک گزینه درمانی در نظر گرفته میشود.
طول عمر مفصل مصنوعی زانو به طور معمول بین 15 تا 20 سال است، اما این مدت زمان میتواند تحت تأثیر عوامل مختلفی تغییر کند. عواملی مانند وزن بالا، فعالیتهای سنگین ورزشی و کیفیت مواد استفاده شده در مفصل مصنوعی میتوانند بر طول عمر آن تأثیر بگذارند.
با سلام
مادرم زانو درد شدید داره و گاهی این درد باعث میشه نتونه بیشتر از چند دقیقه بایسته، تعویض مفصل زانو نیاز داره به نظرتون؟
ممنون میشم راهنماییم کنید.
سلام
وضعیتشون باید بررسی بشه. لطفا جهت دریافت وقت، با شماره زیر تماس بگیرید.
۰۹۲۰۲۰۲۰۴۰۰
من یه خانوم 38 ساله هستم که وقتی از پله ها بالا و پایین میرم زانوهام خیلی صدا میده و درد هم دارم. به نظرتون نیاز به جراحی دارم؟
سلام
وقت بخیر
شما باید معاینه بشید و در صورت لزوم با انجام تصویربرداری، تشخیص نهایی انجام میشه.
با سلام و ادب .
مرد.۴۲ساله.متاهل. دو فرزند.دارای نرمی مفاصل.پاپرانتزی.ساییدگی شدید تمام مفاصل بخصوص زانو خیلی شدید.بازو وآرنج و…از خدمت سربازی معاف شدم اهل روستا.اصفهان.سمیرم.پادنا.
از راه رفتن و نشستن و برخواستن بسیار اذیت می شوم و دایم ۲۴ ساعت درد دارم.حتی بعد از خواب به سختی حرکتم شروع میشود و درد در همه بندهای بدنم.
همسرم خیلی درک این موضوع را ندارد.شرمنده بچه ها هستم.چون فکر راه رفتن و تحرک اذیتم میکند.
با کمال احترام از شما راهنمایی می خواهم
سلام و وقت بخیر
وضعیت شما باید مورد بررسی قرار بگیره.
لطفا با شماره زیر تماس بگیرید.
۰۹۲۰۲۰۲۰۴۰۰